การติดตั้ง Stardict LEXiTRON

Stardict เป็นพจนานุกรมอีกโปรแกรมหนึ่งที่มีความสามารถสูงและน่าใช้ซึ่งคุณศุภณัฐ ธัญญบุญ แห่ง TCLLab.org ได้ทำการแปลง database ของ LEXiTRON ให้สามารถใช้ได้กับ Stardict ไว้นานพอสมควรแล้ว และตอนนี้ database ดังกล่าวถูกทำเป็น package สำหรับลินุกซ์ทะเล และ Ubuntu เรียบร้อยแล้วซึ่งผู้ใช้ลินุกซ์ทะเลสามารถติดตั้งและใช้งานเบื้องต้นได้ดังนี้

การติดตั้ง

---

สำหรับบน Text mode

$ sudo apt-get update 
 
$ sudo apt-get install stardict-lexitron

สำหรับบน Graphic Mode

ให้เลือกศูนย์ควบคุมจาก Icon บน Panel ด้านล่าง หรือจาก Menu ระบบ --> ศูนย์ควบคุม เมื่อเปิดหน้าต่างศูนย์ควบคุมขึ้นมาได้แล้วให้เลือกไปที่หมวด Administrative Tools แล้วก็เลือก ตัวจัดการแพกเกจ Synaptic ดังรูปที่ 1

 

รูปที่ 1 ศูนย์ควบคุม

การใช้งาน Synaptic (apt แบบ Graphic) จะต้องมีสิทธิ์เป็นผู้ดูแลระบบ บนลินุกซ์ทะเล ให้ใส่รหัสผ่านของตัวท่านเองที่ตั้งไว้ แล้วก็ Enter ผ่านไปดังรูปที่ 2

 

รูปที่ 2 กรอกรหัสผ่านของท่าน

 

เมื่อเปิดโปรแกรม Synaptic ขึ้นมาได้แล้วเพื่อความทันสมัยของข้อมูลท่านควรทำการ update ข้อมูลโดยการ Click ที่ปุ่ม เรียกใหม่ ในช่องสีแดงของรูปที่ 3 (เหมือนกับ apt-get update)

 

รูปที่ 3 ให้ Synaptic update ข้อมูล

 

หลังจากนั้น Synaptic ก็จะทำการ Download ข้อมูลจาก Server เพื่อ upate ข้อมูลให้ทันสมัยซึ่งให้ท่านรอสักครู่ ความเร็วจะขึ้นอยู่กับ Net ที่ท่านใช้ด้วย ดูรูปที่ 4

 

รูปที่ 4 Synaptic กำลัง Download ข้อมูลจาก Server

เมื่อ Synaptic ทำการ Upate เรียบร้อยแล้วก็จะกลับคืนสู่หน้าต่างปกติ ขั้นตอนต่อไปให้ท่านค้นหน้า package ที่ชื่อว่า stardict-lexitron โดยการ Click ที่ปุ่ม ค้นหา แล้วกรอกคำที่ต้องการลงไปในช่องและทำการค้นหาดูรูปที่ 5

 

รูปที่ 5 ทำการค้นหา stardict-lexitron

 

ถ้าข้อมูลของท่าน update เป็นรุ่นล่าสุดแล้ว Synaptic ก็จะค้นหาเจอดังรูปที่ 6 เมื่อเจอแล้วให้ท่าน Double Click ที่ช่องสี่เหลี่ยมด้านหน้าชื่อ Package

 

รูปที่ 6 Double Click ในช่องสี่เหลี่ยมเพื่อเลือก Package ที่ค้นหาเจอ

 

Synaptic จะทำการแจ้งเตือนว่าท่านจำเป็นต้องติดตั้ง Packages เพิ่มอีกสอง Packages คือ stardict และ stardict-common ก็ให้ท่านเลือกสอง Packages นี้ด้วยการ Click ที่ปุ่มหมาน ดังรูปที่ 7

 

รูปที่ 7 Synaptic แจ้ง Packages เพิ่มเดืม

 

เมื่อช่องสี่เหลี่ยมด้านหน้า package ที่เลือกเปลี่ยนเป็นรูปลูกศรแสดงว่าการเลือกของท่านถูกต้องพร้อมที่ดำเนินการติดตั้งแล้ว ก็ให้ท่าน Click ที่ปุ่ม มีผลทันที เพื่อเริ่มกระบวนการติดตั้งดังรูปที่ 8

 

รูปที่ 8 เริ่มกระบวนการติดตั้ง

 

Synaptic จะแจ้งเตือนขึ้นมาว่าขณะนี้เป็นโอกาสสุดท้ายของท่านแล้วนะที่จะได้ตรวจสอบความถูกต้องก่อนการติดตั้ง ก็ให้ท่านสังเกตุดูว่าจะต้องติดกี่ Packages ในที่นี้รวมทั้งหมด 3 Packages ด้วยกัน เมื่อตรวจสอบเรียบร้อยแล้วก็ให้ Click ปุ่ม เริ่มใช้ ดูรูปที่ 9

 

รูปที่ 9 Synaptic จะแสดงข้อมูลปัจจุบัน

 

หลังจากนั้น Synaptic ก็จะทำการ Download Packages ที่จำเป็นสำหรับการติดตั้งมาจาก Server ดูรูปที่ 10 รอฝให้ Synaptic ทำงานจนเสร็จดังรูปที่ 11 และ 12 ถือเป็นการสิ้นสุดการติดตั้งให้ท่านปิด Synaptic ไปได้เลยและก็เริ่มการใช้งานเบื้องต้นต่อไป

รูปที่ 10 Synaptic ทำการ Download packages มาจาก Server

 

รูปที่ 11 Synaptic กำลังติดตั้ง Packages

 

รูปที่ 12 Synaptic ติดตั้งเสร็จ

 

การใช้งาน

---

 

เมื่อทำการติดตั้งเสร็จเรียกร้อยแล้วท่านสามารถเรียกใช้งานได้ทันทีจาก

Menu --> อำนวยความสะดวก --> StarDict 

ดูรูปที่ 13

 

รูปที่ 13 การเรียกใช้งาน StarDict

 

เมื่อ StarDict ทำงานได้แล้วก็จะขึ้นหน้าต่างคล้ายกับโปรแกรมพจนานุกรมทั่วๆ ท่านสามารถค้นหาคำศัพท์ได้ทั้งภาษาไทย และ อังกฤษดังรูปที่ 14

 

รูปที่ 14 หน้าต่าง StarDict

 

การทำงานของ StarDict จะมีสอง Mode ด้วยกันคือ โหมดของโปรแกรมพจนานุกรมปกติ กับโหมดคอยตรวจจับการเลือกคำในโปรแกรมต่างๆ แล้วแสดงคำแปลออกมานั้นหมายความว่าเมื่อท่านปิดหน้าต่างหลักทิ้งไป โปรแกรมก็ยังทำงานอยู่โดยแสดงเป็น Icon สีเขียวๆ อยู่บน Panel ดังรูปที่ 15 จริงๆ ตอนเปิดหน้าต่างหลักก็มีเช่นกันแต่ Icon จะต่างกันเล็กน้อย

รูปที่ 15 Icon StarDict มุมขวาล่าง

 

ท่านสามารถทดลองใช้งานกับโปรแกรมต่างๆ ที่ท่านสามารถใช้ mouse ลากเลือกคำได้เช่นตัวอย่างในรูปที่ 16 และ 17 เป็นการแสดงการทำงานบนโปรแกรม Web Browser Iceweasel และ OpenOffice.org ซึ่งท่านสามารถใช้งานกับโปรแกรมอื่นๆ ได้นอกเหนือจากตัวอย่างที่กล่าวมา

 

รูปที่ 16 การใช้งานบน Iceweasel

 

รูปที่ 17 การใช้งานบน OpenOffice.org

 

 

 

พจนานุกรม ไทย-อังกฤษ LEXiTRON

แนะนำโปรแกรม

ลินุกซ์ทะเล 8.0 มีโปรแกรมพจนานุกรมสำหรับแปลภาษาไทย -> อังกฤษ และ อังกฤษ -> ไทย ที่มีคุณภาพ ประกอบด้วยจำนวนคำศัพท์มากกว่า 30000 คำ ซึ่งผ่านการกลั่นกรองมาอย่างดี นั่นก็คือ LEXiTRON ซึ่งเป็นผลงานจากทางเนคเทค และได้เผยแฟร่ไปแล้วในเวอร์ชั่น 1.0 พร้อมกับลินุกซ์ทะเล 7.0 โดยมีการพัฒนา Interface มาจากภาษา Java แต่เนื่องในเวอร์ชั่น 1.0 นั้นจะใช้เวลาในการเปิดโปรแกรมนานและกินทรัพยากรในระบบอยู่พอสมควร อีกทั้งในลินุกซ์ทะเล 8.0 ก็ไม่ได้มีการติดตั้งภาษา Java ไปด้วยจึงได้มีการพัฒนา Interface ออกมาเป็นเวอร์ชันใหม่ โดยใช้ภาษา Python ทำให้การทำงานเร็วขึ้น

 

การใช้งาน

การเรียกใช้งานโปรแกรม สามารถทำได้จากเมนู "เครื่องมืออำนวยความสะดวก" -> "LEXiTRON" จะได้หน้าจอโปรแกรมดังนี้

 

LEXiTRON ประกอบด้วยเมนูใช้งานทั้งหมดดังนี้ คือ

1. File
1. Exit ->ใช้ออกจากโปรแกรม
2. View
1. Full screen -> ใช้งานแบบเต็มจอภาพ
   
2. Closeword wizard -> ใช้เปิด - ปิดไดอะล็อกคำใกล้เคียง
3. Options
1. Normal search -> สำหรับหารทำงานแบบปกติ
   
2. Quick search -> สำหรับหารทำงานอย่างเร็ว
   
3. Word list display -> สำหรับตั้งค่าจำนวนการแสดงผลของคำใกล้เคียง
4. Help
   
1. License -> สำหรับแสดงลิขสิทธิ์
2. About

ดังรูป

สำหรับการใช้งานทั่วๆ ไปสามารถป้อนคำที่ต้องการดูความหมายในช่องป้อนข้อมูล A ได้ทันที ในขณะที่กำลังพิมพ์ตัวอักษรโปรแกรมจะแสดงคำใกล้เคียงขึ้นมาให้ในส่วน C หลังจากกดปุ่ม Enter โปรแกรมจะแสดงความหมายของคำในส่วน B ดังตัวอย่างตามรูปต่อไปนี้

โดยในส่วนของความหมายจะประกอบด้วยส่วนต่างๆ ดังนี้

word [category]; meaning Syn. aaaaaaaaaa Sample. bbbbbbbbb Ant . cccccccccccc โดยที่ word คือ คำที่ค้นหาความหมาย category คือ หมวดของคำ ได้แก่ N - คำนาม, VT - คำกิริยาที่มีกรรม, VI - คำกิริยาที่ไม่มีกรรม Syn คือ Sample. คือ ตัวอย่างการใช้งาน Ant . คือ

LEXiTRON สามารถใช้งานได้ทั้งภาษาไทยและภาษาอังกฤษ โดยไม่ต้องมีการตั้งค่าใดๆ ทั้งสิ้น หากต้องการหาความหมายของคำภาษาไทยก็สามารถทำคำศัพท์เป็นภาษาไทยได้ทันที โปรแกรมจะค้นหาความหมายให้ได้ทันที ดังรูป

 

การตั้งค่าจำนวนคำของคำใกล้เคียง

ในส่วนของจำนวนความในช่องคำใกล้เคียง (ส่วน C) สามารถกำหนดได้ ดังนี้

1. ไปที่เมนู Options -> Word list display ดังรูป

2. จะปรากฏไดอะล็อก ดัวต่อไปนี้

โปรแกรมสามารถกำหนดคำใกล้เคียงได้ 3 ค่า คือ 20, 30 และ 40 คำ

3. เลือกจำนวนที่ต้องการ จากนั้นกดปุ่มปิด จะมีผลทันที

 

เทคนิคการใช้ LEXiTRON อย่างเร็ว

โปรแกรม นี้มีตัวช่วยให้การแปลเป็นไปอย่างสะดวก ซึ่งสามารถทำได้จาก 2 วิธี คือ

1. การแปลจากคำใกล้เคียง (ส่วน C)
2. การแปลจากความหมาย (ส่วน B)

 

การแปลจากคำใกล้เคียงสามารถทำได้โดยการใฃ้เมาส์เลือกไปยังคำที่ต้องการที่อยู่ในรายการคำใกล้เคียง ดังรูป

ดับเบิ้ลคลิ๊กที่เมาส์ จะเป็นการแปลคำศัพท์คำๆ นั้นทันที ดังรูป

 

ตัวช่วยอีกอย่างคือ การแปลคำศัพท์ต่อไปจากความหมาย ซึ่งทำได้โดยการเลือกคำที่ต้องการ จากนั้นคลิ๊กเมาส์ปุ่มขวา จะปรากฏเมนูขึ้นมา ดังรูป

เลือกเมนู Lookup 'คำศัพท์' โปรแกรมจะแปลคำศัพท์ให้ทันที ดังรูป

 

การเปิด - ปิดคำใกล้เคียง

นอกจากนี้แล้วนั้น สำหรับบางท่านที่ไม่ต้องการให้มีการแสดงส่วนของคำใกล้เคียง (อีกทั้งยังเป็นการเพิ่มคำเร็วในการทำงาน) ก็สามารถปิดส่วนนี้ได้ ดังนี้

1. ไปที่เมนู View -> Closeword wizar ดังรูป

2. ส่วนของคำใกล้เคียง (ส่วน C) จะหายไป ดังรูป

3. หากต้องการแสดงคำใกล้เคียงใหม่ ก็ทำซ้ำตามข้อ 1 ใหม่ ก็จะเป็นการเปิด - ปิดคำใกล้เคียง

 

การแปลความหมายอย่างรวดเร็ว

การค้นหาอย่างรวดเร็ว คือ การที่โปรแกรมจะแสดงความหมายของคำศัพท์ทันทีที่พิมพ์ตัวอักษร (ถ้ามีความหมาย) หากต้องการค้นหาความหมายอย่างรวดเร็ว สามารถทำได้ ดังนี้

1. ไปที่เมนู Options -> Quick search ดังรูป

2. พิมพ์คำศัพท์ที่ต้องการหาความหมาย

พิมพ์ตัว t
พิมพ์ตัวe
พิมพ์ตัวs
พิมพ์ตัว t

 

การออกจากโปรแกรม

เมื่อต้องการปิดโปรแกรม สามารถทำได้โดยการเลือกเมนู File -> Exit โปรแกรมจะจบการทำงานทันที